Home / Đề thi chủ nghĩa Mác - Lênin / Câu 30: Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Câu 30: Quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập

Nội dung cơ bản và ý nghĩa phương pháp luận rút ra từ quy luật thống nhất và đấu tranh của các mặt đối lập.

Trả lời

1. Nội dung cơ bản của quy luật thống nhất và đấu tranh

– Khái niệm: Mặt đối lập là những mặt có các đặc điểm, thuộc tính trái chiều nhau. Hai mặt đó liên kết với nhau tạo thành chỉnh thể thì đó là mâu thuẫn. Mặt đối lập biện chứng là khái niệm dùng để chỉ những mặt có đặc điểm, thuộc tính có khuynh hướng biến đổi trái ngược nhau. Hai mặt đối lập biện chứng liên kết với nhau tạo thành mâu thuẫn biện chứng.

Bài viết liên quan

Tư bản cố định và tư bản lưu động
Bản chất của địa tô tư bản chủ nghĩa

– Thống nhất của các mặt đối lập:
+ Sự nương tựa vào nhau: là điều kiện, tiền đề tồn tại cho nhau, không có mặt đối lập này thì không có mặt đối lập kia.
+ Giữa hai mặt đối lập, xét về phương diện nào đó và trong quan hệ xác định, giữa chúng bao giờ cũng có những yếu tố đồng nhất, yếu tố giống nhau do vậy các mặt đối lập có thể chuyển hoá lẫn nhau.
+ Giữa hai mặt đối lập còn có trạng thái cân bằng và tác động ngang nhau như là những trường hợp đặc biệt của sự thống nhất giữa các mặt đối lập.

– Đấu tranh giữa các mặt đối lập: là khái niệm dùng để chỉ sự tác động lẫn nhau, bài trừ phủ định lẫn nhau, sự triển khai các mặt đối lập.

– Vai trò của mâu thuẫn trong quá trình vận động và phát triển:
+ Nguyên nhân chính và cuối cùng của mọi sự vật là tác động lẫn nhau.
+ Sự tác động qua lại của các sự vật rất đa dạng, phong phú.
+ Mâu thuẫn chính là mối quan hệ giữa hai mặt đối lập: hai mặt đó đấu tranh với nhau, hai mặt đó thống nhất với nhau.
+ Trong duy vật biện chứng sự vận động và phát triển là sự thống nhất giữa liên tục và gián đoạn.

– Mâu thuẫn là hiện thực khách quan và phổ biến. Mọi sự vật và hiện tượng đều bao hàm mâu thuẫn trong bản thân mình, mâu thuẫn nói chung đấu tranh giữa các mặt đối lập nói riêng là nguyên nhân, nguồn gốc của mọi vận động và phát triển.

2. Ý nghĩa phương pháp luận

– Nhận thức: Quá trình con người nhận thức sự vật thực chất là nhận thức mâu thuẫn của nó và quá trình ấy diễn ra theo một logic như sau: đầu tiên sự vật hiện ra trước ta như một chỉnh thể toàn vẹn thống nhất, nghiên cứu sâu hơn ta thấy cái toàn thể ấy được tạo thành từ nhiều đặc điểm, nhiều bộ phận thuộc tính khác nhau. Phân tích những khác nhau đó, ta phát hiện ra những thuộc tính đối lập nhau. Nghiên cứu sự tương tác qua lại giữa chúng, ta biết được mâu thuẫn của sự vật, nhờ vậy ta biết được nguyên nhân, nguồn gốc vận động phát triển của nó.

– Bạn đã nắm chắc kiến thức Quy luật lượng và chất

– Hoạt động thực tiễn: Muốn cải tạo sự vật để từ đó ra đời sự vật mới, phải phát hiện ra mâu thuẫn của sự vật ấy, phân tích các mặt đối lập tạo thành mâu thuẫn, xác định trạng thái chín muồi của mâu thuẫn, tìm ra phương pháp phương tiện lực lượng xã hội co khả năng giải quyết mâu thuẫn và tổ chức giải quyết mâu thuẫn một cách thực tiễn từ đó sự vật cũ mât đi sự vật mới ra đời.

Bạn đang xem bài viết số 30 trong 35 bài viết của ngân hàng đề thi môn Chủ nghĩa Mac – Lênin . Bạn có thể tải trọn bộ câu hỏi tại: Đề thi môn chủ nghĩa Mac – Lenin

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.